CognitieftrainenLuister deze tekst
00:00 / 27:25

Trainen

Stel je bent geïnspireerd door de behandeling van CognitiveFX, het concept waarin je cognitief gaat trainen. Maar je hebt niet de middelen of mogelijkheden om naar de VS af te reizen. Wat kun je dan zelf al doen wanneer je te maken hebt met niet aangeboren hersenletsel, oftewel NAH? Is dat veilig? Hierbij geef ik je tips.

 

Let op: dit is een lange tekst, je kunt deze ook luisteren of laten lezen door iemand die je gaat helpen!

Waarom cognitief trainen?

De heersende gedachte in Nederland (en veel andere landen) is dat trainen bij cognitieve klachten en/of de onzichtbare gevolgen na hersenletsel niet helpt. Verbindingen die kapot zijn, zijn kapot en niet te herstellen.


Toch zien we meer en meer dat neuroplasticiteit (het vermogen van het brein om te herstellen en de regenereren) steeds meer in de aandacht komt. Dat er soms wel mogelijkheden zijn om nieuwe cellen aan te maken en nieuwe verbindingen te leggen. Bij zichtbare en onzichtbare schade.


Met het concept van neuroplasticiteit of de hypothese over neurovasculaire koppeling van CognitiveFX is het logisch dat je het brein juist wilt stimuleren nieuwe verbindingen te maken.

pexels-monstera-5063379.jpeg

Te verwachten effecten van zelf trainen

De behandeling bij CognitiveFX is veelbelovend, maar er is nog onvoldoende wetenschappelijk bewijs voor het effect. Ook is er nog veel onduidelijk over het werkingsmechanisme van dergelijke behandelingen. Alhoewel er steeds meer ervaringsdeskundigen en professionals zien dat trainen en het benutten van neuroplasticiteit in de toekomst een belangrijk deel zal zijn van de behandeling van mensen met hersenletsel.

Als je zelf gaat trainen is er natuurlijk nog veel meer onduidelijk. Toch kan het zeker zinvol zijn. Er zijn al meerdere mensen die zelf met een lokale fysiotherapeut/personal trainer/ergotherapeut of zelf aan de slag zijn gegaan en daardoor flinke stappen vooruit hebben geboekt.

 

Kortom het is volledig onduidelijk of en wat zelf trainen je kan bieden. Het is belangrijk je dit vooraf te realiseren als je overweegt om te gaan trainen.

Risico’s van zelf trainen

Zitten er risico’s aan het trainen? Omdat we nog weinig weten hoe het werkt is er ook nog weinig bekend over de risico’s. Een aantal risico’s waarvan ik denk dat ze reëel zijn als je zelf gaat trainen zijn de volgende;

 

  • Overbelasting – waardoor toename van klachten
    Als je gaat trainen zonder begeleiding en dit onvoldoende afwisselt met rust kun je jezelf overbelasten. En hoewel een deel van de training ook bedoelt is om te over belasten (en daarmee je brein te stimuleren) is het dus heel erg belangrijk om ook voldoende rust te nemen als je cognitief gaat trainen. Dat is echt een onderdeel van je training.

  • In fight/flight modus terecht komen
    Ook kun je in een overlevingsmodus terecht komen “fight/flight” reactie van je lichaam. Bijvoorbeeld als je nog met een onverwerkt trauma zit (zoals bijvoorbeeld een ongeluk waardoor je NAH hebt opgelopen), of angst klachten, of als je al fors overbelast bent.

  • Over stimulatie van reeds overactieve gebieden
    Soms hebben bepaalde gebieden in de hersenen activiteiten van een ander gebied overgenomen en werken deze gebieden dus al extra hard, als je deze gebieden dan extra gaat stimuleren kun je je klachten verergeren. Bij CognitiveFX werken ze met een fMRI om in kaart te brengen welke gebieden onvoldoende actief of juist te actief zijn. Als je zelf gaat trainen heb je die fMRI niet en is het dus lastiger om te bepalen welke oefeningen voor jou goed zijn en welke niet.

  • Toename van neurovisuele/hormonale klachten
    Veel mensen met NAH hebben neurovisuele klachten en soms ook hormonale problemen ten gevolge van hun NAH. Helaas pak je deze niet mee als je cognitief gaat trainen, maar dit kan het trainen wel bemoeilijken en het trainen kan soms voor een toename van klachten zorgen.

 

Het is goed om, als je besluit zelf te gaan trainen, je bewust te zijn dat er mogelijk risico’s aan zitten.

pexels-monstera-5063378.jpeg

Stappenplan

Stap 1. Is dit het juiste moment?

Zorg dat je in relatief rustig vaarwater zit. Dat je weet hoe je moet plannen, balanceren om binnen de grenzen van jouw energie te blijven. Dit is een vaardigheid die je leert bij de revalidatie en essentieel is om te blijven doen als je zelf cognitief gaat trainen.

Zijn je andere omstandigheden nu optimaal – kun je de tijd vrij maken voor het trainen? Ben je niet druk met bijvoorbeeld een verhuizing o.i.d.? Dan dan is dit misschien niet het moment. Ook is het belangrijk dat je een fysieke basisconditie hebt voordat je start.

Stap 2. Voorbereiding

Zorg voor rust in je zenuwstelsel, voornamelijk parasympatische activatie.

 

  • Doe dagelijks de volgende ademhalingsoefening:
    4 seconden in, 6 seconden uit, 1 seconde vasthouden. Het liefst adem je door je neus. Het mooiste is als je dit 30 minuten per dag kunt doen (2x15 of 3x10)
    Apps die hierbij kunnen helpen:
    iPhone; ibreathe of breathe+
    Playstore; breathly, breathe (jatra) of breathe calm and focus

  • Probeer vast te wennen aan brainwaves: Tegenwoordig kun je verschillende apps downloaden om brainwaves of binaural beats te luisteren. Deze kunnen je helpen te ontspannen.
    Je luistert de brainwaves altijd met een koptelefoon of oordopjes. Je krijgt namelijk in beide oren een verschillende toon te horen. Hierdoor synchroniseren de hersengolven in een bepaalde frequentie waardoor je makkelijker kunt ontspannen. Dit kost minder oefening dan meditatie.
    Apps die hierbij kunnen helpen:
    iPhone BrainWave: 35 Binaural Series
    Playstore Atmosphere: Binaural Therapy

  • Start oefenen met mediteren. Bijvoorbeeld een dagelijkse lichaamsscan of meditatie van zo’n 10 minuten.
    Apps: Calm, headspace, therapieland
    Anders: zoek op spotify/youtube op meditatie of google wheel of awareness

 

Stap 3. Plannen

 

Wanneer ga je starten? Hoe vaak ga je trainen? Met wie ga je trainen? Alleen of samen? Hoe zorg je dat je na je training kunt bijkomen voordat je weer wordt opgeslokt door dagelijkse beslommeringen? Maak het concreet.

Bijvoorbeeld:
Ik wil intensief trainen, dus ik kies een week uit waarin ik verder volledig vrij ben, niemand mij nodig heeft, zodat ik ook voldoende rust kan nemen. Ik regel dan een locatie en hulp van een vriend om 5 dagen lang 2x daags 2 uren samen te trainen.


Of:


Ik wil rustige opbouwen met trainen en ik ga 2x per week 2 uren trainen, waarbij ik de intensiteit opbouw. Ik plan voor elke 2 uur durende training 3 uur de tijd zodat ik voldoende hersteltijd heb. Ik kan gebruik maken van de sportzaal een hulp van een lokale fysiotherapeut.

Vervolgens schrijf je dit uit of plan je het in je agenda in. Vraag hulp in je omgeving. Intensiever trainen lijkt effectiever, echter het vraag ook meer van je en is lastiger te plannen.

 

Stap 4. Benodigdheden

 

Zorg dat je alles wat je nodig hebt om te trainen in huis hebt.

Voor interval training:

  • Cardio oefeningen waar mee je je hartslag snel omhoog kunt brengen, het kan eventueel een cardiofitness apparaat zijn zoals een hometrainer of een crosstrainer, maar dat hoeft niet. Touwtje springen, squat jumps, jumping jacks of boxen met weerstandsband kan ook heel effectief zijn.

  • Eventueel een hartslagmeter – dit kan je erg helpen om te bepalen in welke hartslag zone je zit. Je kunt dit ook op gevoel doen.

 

Voor de cognitieve training:

  • Post-its – bij voorkeur in verschillende kleuren

  • Magneetjes/kleefgum/plakband (iets waarmee je iets tijdelijk op de wand kunt bevestigen)

  • Meerdere korte geschreven artikeltjes geknipt uit de krant of uit een tijdschrift van zo’n 200-500 woorden

  • Willekeurige plaatjes met verschillende thema’s en afbeeldingen bv uit tijd schriften. Om te beginnen zo’n 60 stuks. Alternatief een kwarspel of memory spel.

  • Een leuk zoekboek

  • Spelletjes: bijvoorbeeld dobble, 30 seconds, Tangram puzzel, memory, een pak kaarten, Taboe, tongtwisters

  • Een boekje met cognitieve spelletjes, raadsels of deductie puzzels.

  • Iets om op te balanceren zoals een bosuball of balans bal

  • Een gewone bal / tennis bal

  • Een paar matjes/karton o.i.d. bij voorkeur in verschillende kleuren

  • Een koordje/touwtje met 3 kralen

  • Een STROOP test, reken sommetjes, cijferreeksen en woorden reeksen (te downloaden in de BIJLAGE)

  • Een kinderdoe boekje met doolhoven, zoek de verschillen, simpele woordzoeker.

  • Muziek/podcast app, metronoom app.

 

Voor de rust:

  • Een plek waar je kunt rusten

  • Noise cancelling headphone of oordopjes

  • Gewenste app – meditatie, ademhalingsoefeningen of brainwaves

 

Stap 5. Wennen aan de intervaltraining

 

De basis van de interval training is om je hartslag snel om hoog te brengen en daarna snel omlaag. Omdat dit best heftig kan zijn en veel van je vraagt is het goed om te beginnen met een basis conditie, bijvoorbeeld 30 minuten kunnen wandelen zonder problemen. Heb je nog geen basis conditie dan is het zaak om eerst dat op te bouwen. Omdat je zonder begeleiding traint is het van belang je intervallen rustig op te bouwen en er niet gelijk vol voor te gaan. Zodat je zelf goed kunt monitoren hoe jouw lijf reageert op de intervallen.

Wil je gaan intervallen, begin dan met een korte warming up; 5 minuutjes opwarmen door te fietsen, stevig te wandelen, of wat lichte cardio oefeningen op de plek te doen.

 

Daarna wil je in ongeveer 30-45 seconden je hartslag omhoog brengen. Omdat we het in dit geval rustig willen opbouwen kies je eerst voor een matige inspanning. Je gaat niet helemaal vol gas.

Daarna ga je gelijk over op de ademhalingsoefeningen 4 seconden in, 6 seconden uit, 1 seconde vasthouden. Net zo lang tot je hartslag weer rustig is, je je hart niet meer voelt bonzen en je deze ademhalingsoefening makkelijk kunt doen. Kies liever voor langer dan korter bij twijfel, voordat je aan het 2e interval begint. Het kan in het begin heel vervelend voelen, je lijf wil snel ademhalen, maar jij dwingt het om langzaam te gaan.

Heb je moeite om je lijf weer tot rust te brengen na het interval, ga eventueel op je rug liggen.

 

Je doet deze oefening zo’n half uur. Het kan zijn dat je maar 1 interval doet. Dat is geen probleem, je kunt dit langzaam opbouwen. Het is mooi als het je lukt om er 3 in een half uur te doen.

 

Langzamerhand kun je de intervallen op een hogere intensiteit doen. Het streven is om naar ongeveer 60-80% van je maximale hartslag te gaan (dus 220 – je leeftijd en daar 80% van).

  • Ben je 30 jaar dan is het 220 – 30 = 190

  • 190*0,8 = 152 slagen/minuut.

 

Het streven is dus om in 30-45 seconden op 60-80% van je maximale hartslag te komen en daarna met behulp van de ademhalingsoefening zo snel mogelijk naar een rust hartslag (zo rond de 80/min). Je kunt dit ook voelen; je ademhaling voelt weer rustiger en minder gedwongen, je hart bonst minder.

 

Na een half uur intervallen is het goed om daarna 20-30 minuten rust te nemen en te observeren wat het met je doet.

 

Als het je lukt om zonder problemen 3 intervallen te doen in 30 minuten op een hoge intensiteit, kun je door naar de volgende stap.

 

Stap 6. Een complete training

 

Een complete training bestaat uit 3 onderdelen – interval – cognitieve training – rust. Een training kost in totaal zo’n 1,5-2 uur.

Start met een korte warming up en doe dan een interval training van 30 minuten zoals hierboven bij stap 5 beschreven. Het is mooi als het lukt om 3 intervallen te doen, meer mag ook (maximaal 10 in een half uur). Wel van belang dat je tussen elk interval echt weer tot een rustige hartslag en ademhaling bent gekomen.

Dan start je met een cognitieve training. Deze kan van keer tot keer verschillen. Je kunt de focus verleggen gericht op jouw klachten. Heb je last van overprikkeling? Dan is het mooi als je vaak achtergrond geluid mee neemt in je training. Heb je moeite met balans, neem dat dan mee in je training.

Het zijn eigenlijk allemaal spelletjes/oefeningen die je zelf kunt doseren. Je kunt ze moeilijker of makkelijker maken afhankelijk van hoe het gaat. Om te beginnen kun je met een geheugen spelletje starten – die kun je dan namelijk aan het einde van de training ook weer terug laten komen. Daarna ga je verschillende multitask-oefeningen doen. Hieronder kun je de oefeningen lezen.

Na 30-60 minuten trainen – of eerder als het eerder te veel is- neem je rust. Minimaal 30 minuten. Je kunt kiezen om de ademhalingsoefening te doen of een meditatie eventueel kun je dit combineren met brainwaves.

Daarna zit je training er op. Registreer hoe je je voelt. Plan voldoende rust rondom een training, is het toch te veel ga dan eventueel trainen onder begeleiding bij een van de adressen die hier al wat ervaring mee heeft opgedaan (zie hier onder).

pexels-shvets-production-7203695.jpeg

Voorbeeld oefeningen

Geheugenoefeningen:

 

  • Pak je willekeurig uitgeknipte plaatjes. Kies er een aantal uit – om te beginnen bijvoorbeeld 5 stuks, later 10 of zelfs 20. Leg de plaatjes op een voor jou logische volgorde. Het kan helpen om er een verhaaltje bij te verzinnen. Bijvoorbeeld je hebt een boom, een wolk, een pen, een ring en een ijsje. Dan kun je het verhaaltje verzinnen: Ik ging naar buiten om een ijsje te kopen, ik zag een mooie wolk en een boom, en terwijl ik mijn pen pakte zag ik mijn ring om mijn vinger. Het verhaaltje slaat nergens op maar geeft extra betekenis aan de plaatjes waardoor je het beter kunt onthouden.
    Laat iemand de plaatjes husselen, kun jij ze weer op de juiste volgorde leggen? Gebruik je verhaaltje als dat nodig is.
    Kom hier aan het einde van de training op terug weer je dan de juiste volgorde nog? Of zelfs de volgende dag?

  • Pak een uitgeknipt artikeltje. Lees het goed door. Onderstreep 5-10 belangrijke woorden uit het artikel. Probeer ze te onthouden. Leg het weg en vertel het na. Wist je alle onderstreepte woorden nog?
    Kom ook hier op het einde van de training terug weet je de onderstreepte woorden nog? Kan je de strekking van het verhaal nog na vertellen? Als je dit doet zonder hulp kun je je dictafoon app gebruiken.


Je kunt de moeilijkheidsgraad van de geheugenspelletjes variëren door extra woorden of plaatjes te nemen. Een moeilijkere tekst te gebruiken (bijvoorbeeld over een onderwerp waar je niets van weet). Of door achtergrondgeluid te gebruiken (podcast, muziek, pratende mensen).

 

Multitaskoefeningen:

Bij het multitasken wil je verschillende routes en systemen in je brein tegelijk gebruiken zodat je gedwongen wordt om alle gebieden van je brein te activeren.
Kies uit verschillende categorieën iets. Bijvoorbeeld Balans + cognitief + auditief of visueel + motorisch + cognitief. En stel zo een oefening samen.

Balans: bijvoorbeeld op een been staand, op balansbord staan, op een been op een balans bord staan
Motorisch: bijvoorbeeld stappen of klappen op ritme, uitstappen, bal gooien, lopen
Auditief: bijvoorbeeld achtergrond geluid, podcast luisteren, muziek
Visueel: bal gooien, oefeningen met (zoek) plaatjes , of letters/cijfers of de muur
Cognitief: woorden sorteren, rekensommetjes, cijferreeksen, alfabet opsommingen, deductie puzzels, kaarten sorteren, STROOP test, doolhoven etc.

 

Je kunt eindeloos combineren en verder werken op dit principe.


Voorbeeld oefeningen:

  • Ga op een balansbord staan en gooi een (tennis) bal over naar de trainingspartner. Om beurten bedenken jullie een woord op alfabetische volgorde uit een bepaalde categorie. Bijvoorbeeld categorie “keuken attributen”. Dan zegt de eerste bij voorbeeld “afwasborstel”. De ander zegt “broodtrommel”, daarna “citruspers” etc. Tot dat je bij Z bent.
    Je kunt de oefening moeilijker maken door telkens de eerste genoemde woorden herhalen: dus de eerste zegt “afwasborstel”, de ander zegt “afwasborstel, broodtrommel” en de ander weer “afwasborstel, broodtrommel, citruspers”. Ook kun je achtergrond geluid toevoegen en daarmee de oefening moeilijker maken. Of je begint bij Z in plaats van bij A.
    Je kunt eindeloos variëren door andere categorieën (zie BIJLAGE) te kiezen bijvoorbeeld: meisjes namen, landen, steden, meubels, gereedschap, beroepen etc. Ook kun je ervoor kiezen om op een been te staan of over een smalle streep te lopen met de koorddansers gang in plaats van op de balansbal te staan.

  • Cijferreeksen onthouden:
    De trainer noemt een reeks van cijfers (in het begin misschien 3 cijfers, later misschien wel 6 cijfers) en die moeten dat herhaalt worden.
    Moeilijker maken? Langere reeksen, voeg een commando toe aan even of juist oneven getallen (tik bij alle even getallen met je linker hand op je rechter schouder). Doe dit terwijl je tegelijk een leg puzzel maakt, op een balans bord staat of met achtergrond geluid.

  • Woorden of cijfers sorteren:
    De trainer geeft steeds een zin van 4 of 5 woorden. Bijvoorbeeld “ de hond loopt buiten”. En vraagt vervolgens om deze te sorteren bijvoorbeeld op aantal letters (de hond loopt buiten), op alfabet (buiten de hond loopt) of op omgekeerde alfabetische volgorde (loopt hond de buiten).
    Je kunt dit moeilijker maken door op een balansbal of een been te gaan staan of door achtergrond geluid af te spelen.
    Het zelfde kun je doen met een cijferreeks. Bijvoorbeeld 21-56-3-19. Zet deze op volgorde van klein naar groot, van groot naar klein. Daarna kun je het moeilijker maken door te zeggen: Wat was het laatste getal van de originele cijferreeks?

  • Kaarten sorteren:
    Neem een pak kaarten. Maak 2 stapels – rood en zwart. Je legt de kaarten gedekt neer. Je moet dus elke keer weer bedenken welke stapel nou rood en welke zwart was. Terwijl je de kaarten sorteert kan iemand een gesprekje voeren om je af te leiden. Of je luistert naar een podcast of je radio. Je kunt het moeilijker maken door meer stapels te maken (harten, ruiten, klaver, schoppen) of plaatjes versus cijfers. Wissel de plek van de stapels.
    Ook kun je het moeilijker maken door tegelijk nog iets anders te gaan doen bijvoorbeeld zoveel mogelijk woorden in een bepaalde categorie te bedenken. Dan heb je bijvoorbeeld kaarten sorteren in 4 gedekte stapels + achtergrond geluid + zoveel mogelijk soorten kruiden opnoemen. Wil je er dan nog een stapje bij dan zou je bij elke kaart soort nog een opdracht kunnen toevoegen. Bijvoorbeeld bij schoppen tik ik op de tafel en bij klaver raak ik mijn hoofd aan, bij harten zet ik m’n rechter voet naar voren en terug. De volgende ronde zijn de opdrachten weer net anders om je te verwarren.

  • Cijfers op de muur:
    Plak post-its met cijfers 1-26 willekeurig op een muur. Het cijfer 1=A, 2=B, 3=C, 4=D etc. Bedenk in een categorie bij elk cijfer een woord, bijvoorbeeld kledingstukken. Voeg ook nog een motorische opdracht toe. Bijvoorbeeld de even cijfers stap je met je rechter voet naar voren en raak je met je linker hand aan. De oneven cijfers stap je met je linker voet naar voren en raak je met je rechter hand aan.
    Als je dan start heb je dan bijvoorbeeld 1 = oneven dus je stapt met je linker voet naar voren, en tikt met je rechter hand het cijfer 1 aan op de muur, terwijl je tegelijk zegt “avondjurk”. Dan 2= even Stap met rechts naar voren tik met je linker hand de post-it met 2 er op aan terwijl je zegt “broek”.
    Je kunt de categorie variëren, je kunt de opdrachten variëren, je kunt de post-its verschillende kleuren geven en aan de kleuren een opdracht verbinden. Je kunt tegelijk een gesprek als afleiding geven of een podcast luisteren. Je kunt ook de muur in verschillende delen verdelen (links is de categorie kleding en rechts is categorie tuinspullen).
    Je kunt ook starten met een rekensom en daar door laten bepalen welk getal aan de beurt is ( 8-6=2, het cijfer 2=oneven= letter B, 2= even Stap met rechts naar voren tik met je linker hand de post-it met 2 er op aan terwijl je zegt “broek”.)
    Deze oefening geeft eindeloos veel mogelijkheden.

  • Klap een patroon op 54BPM. (hierbij kun je een metronoom app gebruiken) Voorbeelden van patronen zijn; Klap, linkervoet voor, rechtervoet voor of Klap, tik linkerschouder, tik rechterschouder of Klap, tik linkerschouder, tap rechtervoet voor. (zie BIJLAGE voor patronen) Je kiest een patroon en blijft dit herhalen op het ritme van de metronoom. Tegelijk probeer je een opdracht te doen die aan de wand hangt zoals het voorlezen van een STROOPtest, het visueel oplossen van een doolhof, de letters van een 4 letterwoord op alfabet zetten, zoek de verschillen of een simpele woordzoeker.

  • Het maken van een deductie puzzel of tangram. Eventueel met achtergrondgeluid of terwijl iemand met je praat.

  • Wedstrijdje in het spel dobble. Moeilijker te maken door iemand de kaartjes te laten bewegen en zelf op een balansbord te staan.

 

Je kunt hier zelf verder op variëren. Er zijn eindeloos veel mogelijkheden.


Kralenkoord test en oefening
Eventueel kun je na de multitask-oefeningen nog Kralenkoord (brockstring) test/oefening doen, welke je hier kunt vinden. Eventueel gevolgd door plaatjes zoeken in een zoekboek.

Hierna kom je terug op je geheugen oefening? Weet je de plaatjes nog op volgorde te leggen? Of weet je het krantenartikel nog na te vertellen?  Je rond je training af met rust. Zoals meditatie, brainwaves of ademhalingsoefeningen (of een combinatie daarvan). Zorg voor minimaal een half uur rust.

 

Stap 7. Effecten evalueren

Houd het effect van je trainingen bij. Merk je verschil door het trainen? Krijg je meer of minder klachten? Hoe werkt het door op de andere aspecten van je leven? Let op of  je jezelf niet over belast. Je zou dit kunnen doen door bijvoorbeeld dagelijks je klachten te scoren in een dagboekje.

pexels-vie-studio-7004956.jpeg

Hulp nodig?

Inmiddels zijn er al flink wat Nederlanders die na hun behandeling bij CognitiveFX hebben door getraind bij Nederlandse behandelaren, waardoor er een groep is die ervaring heeft opgedaan met deze oefeningen. Hieronder vind je enkele adressen. Deze adressen heb ik via ervaringsdeskundigen verzamelt, helaas heb ik niet zelf overal de kwaliteit kunnen controleren.

 

Ben jij behandelaar en wil je ook graag een hier genoemd worden? Neem dan contact met mij op via 

rosanne@herstelbijhersenletsel.nl

Brainproof
Montfoort, Utrecht
Ronald van de Rijst biedt een cognitief bewegings/trainingsprogramma aan. Hij heeft inmiddels een eigen methode hiervoor ontwikkeld.
www.brainproof-cmt.nl

Outdoor fit en Coaching
Regio Amsterdam/Haarlem
Rutger Kol is personal trainer en coach en heeft mensen geholpen met hun trainingen na hun CognitiveFX behandeling.
www.outdoorfitencoaching.nl

Twentergo
Almelo
Caroline Edelbroek biedt een nabehandelingstraject voor mensen aan die bij CognitiveFX zijn geweest en heeft samen met Ruud Greve een intensief cognitief trainingsprogramma ontwikkeld. Ruud Greve is met mij mee geweest naar Utah en heeft daar alles behandelsessies geobserveerd en met verschillende medewerkers/ onderzoekers daar gesproken.
http://www.twentergo.nl/


TIGRA
Leeuwarden
Sjoukje van der Veen heeft mij geholpen met mijn natraject na CognitiveFX en inmiddels met meerdere mensen met hersenletsel getraind.
www.tigra-leeuwarden.nl/fysiotherapie/onze-behandelingen/cfx/

Maarsing & van Steijn
Leeuwarden
Psychologenpraktijk Maarsingh en van Steijn zijn bezig om een traject te ontwikkelen voor neuroplasticiteit, waarin het cognitief trainen ook een onderdeel is.
https://www.maarsinghenvansteijn.nl

Hersentrainingscentrum

Helmond

Maarten van Berlo heeft zijn eigen cognitieve trainingsmethode ontwikkelt en behandeld mensen met NAH/PCS.

www.hersentrainingscentrum.nl